Kızıldeniz ve Afrika Boynuzunda Güvenlik Sorunları II

Makale

Kızıldeniz ve Afrika boynuzunda giderek yoğunlaşan güvenlik sorunları, ülkelerine ait şirketlerin ticari çıkarlarını koruyup, kollamak, aynı zamanda siyasi güç ve itibar gösterisinde bulunmak için bu bölgeye bölge dışı çeşitli ülkeler askeri üsleriyle girmiş bulunmaktadır....

Kızıldeniz ve Afrika Boynuzunda Güvenlik Sorunları II

 Kızıldeniz ve Afrika boynuzunda giderek yoğunlaşan güvenlik sorunları, ülkelerine ait şirketlerin ticari çıkarlarını koruyup, kollamak, aynı zamanda siyasi güç ve itibar gösterisinde bulunmak için bu bölgeye bölge dışı çeşitli ülkeler askeri üsleriyle girmiş bulunmaktadır. Bilindiği gibi 19. yüzyıl emperyal kapitalizminin Cecile Rhodes’un “iş bayrağı izler(business follows flag)“ ifadesine yansıyan anlayışı, 20. yüzyılın ikinci yarısından ve özellikle soğuk savaşın sona ermesinden itibaren evrime geçirmiş olup, iki yüzyıl öncesini gayet iyi tanımlayan ifade değişerek “bayrak işi izler“(flag follows business) haline gelmiştir. Bu nedenle, kısa olması olan pek tercih edilen Kızıldeniz ve Afrika suyolu günümüzde küçüklü büyüklü birçok ülkenin askeri üslerine ev sahipliği yapmaktadır.

Amerikan ve Batı Avrupa Askeri Varlığı

Kızıldeniz'de ve çevresinde zaten 2001 den önemli bir Amerikan askeri varlığı bulunmaktadır. ABD, 2001 yılında müttefik ülkeler ve NATO ile birlikte Birleşik Deniz Kuvvetleri'ni (CMF) kurmuştur. Beşinci Filo ve ABD Deniz Kuvvetleri Merkez Komutanlığı CMF, dünyanın en büyük birleşik deniz kuvvetidir. CMF in beş filosu ile bölgedeki etkinliğini İsrail ve Gazze arasındaki savaşın başlamasından sonra daha da artması, şaşırtıcı olmayıp, hem ticari, hem de siyasi amaç taşımaktadır. CMF ve filoları, çeşitli alt amaçlara tahsis edilmiş olup bunlar aşağıdaki alt başlıklarla özetlenebilir:
  • Uluslararası terör tehditleriyle mücadeleye odaklanan Bahreyn merkezli ve 25 ülkeden oluşan bir koalisyon olan Birleşik Görev Gücü 150;
  • Korsanlıkla mücadele etmek amacıyla Ocak 2009'da kurulan Birleşik Görev Gücü 151;
  • Basra Körfezi bölgesindeki güvenlik operasyonlarını koordine eden Birleşik Görev Gücü 152;
  • Kızıldeniz'i korumak amacıyla Nisan 2022'de kurulan Birleşik Görev Gücü 153;
  • Orta Doğu'da deniz güvenliğini artırmak amacıyla Mayıs 2022'de kurulan Birleşik Görev Gücü 154. Bütün bu görev güçleri, öznel amaçlarının ötesinde İsrail’in İran ve İran vekillerinin saldırılarına karşı savunulmasında etkin rol almaktadır.
Gazze Savaşı öncesinde ABD, bölgedeki deniz kuvvetlerinin varlığını arttırmaya zaten başlamış ve bölgeye Ağustos 2023'ten itibaren çeşitli yığınak yapmıştı. Bunlar 24'ten fazla uçak taşıyan amfibi hücum gemisi USS Bataan ve amfibi nakliye gemisi USS Carter Hall olmak üzere 3.000'den fazla Deniz Piyadesi göndermiş, bunlar, İran'ın o dönemde ticari gemilere yönelik tacizlerine yanıt olarak ABD Beşinci Filosu'na katılmıştır. Ancak, Gazze'deki savaşın ardından ABD nin, çok sayıda donanma gemisini Doğu Akdeniz ve Kızıldeniz'e doğru yöneltmesi, bölgedeki kalıcı olma niyetinin açıklamasıdır.

Kızıldeniz'deki Husi saldırılarına karşı "Refah Muhafızları" olarak bilinen çok uluslu harekâtın başlatılmasıyla, katılımcı ülkeler Kızıldeniz'deki deniz kuvvetlerini güçlendirdi. İngiltere, 150. Ortak Görev Gücü'nün bir parçası olan HMS Diamond ve HMS Lancaster muhriplerine katılmak üzere HMS Richmond muhribini, üç mayın tarama gemisi ve İngiliz Kraliyet Donanması'nı takip eden bir destek gemisiyle birlikte gönderdi. Fransa'nın bölgede iki gemisi bulunuyor: çok amaçlı firkateyn Languedoc ve ikmal gemisi Jacques Chevalier. Fransa, 25 Ocak'ta üçüncü bir gemi olan Alsace firkateynini göndereceğini duyurdu. İspanya ve İtalya'nın bölgede birer gemisi bulunuyor ve Sri Lanka, 10 Ocak'ta Refah Muhafızları Harekâtı'nı desteklemek üzere donanma gemileri gönderme niyetini açıkladı.
 
Bu içerik Marka Belgesi altında telif hakları ile korunmaktadır. Kaynak gösterilmesi, bağlantı verilmesi ve (varsa) müellifinin/yazarının adı ile unvanının aynı şekilde belirtilmesi şartı ile kısmen alıntı yapılabilir. Bu şartlar yerine getirildiğinde ayrıca izin almaya gerek yoktur. Ancak içeriğin tamamı kullanılacaksa TASAM’dan kesinlikle yazılı izin alınması gerekmektedir.

Alanlar

Kıtalar ( 5 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2851 ) Etkinlik ( 228 )
Alanlar
TASAM Afrika 80 666
TASAM Asya 100 1152
TASAM Avrupa 23 662
TASAM Latin Amerika ve Karayip... 16 67
TASAM Kuzey Amerika 9 304
Bölgeler ( 4 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1415 ) Etkinlik ( 56 )
Alanlar
TASAM Balkanlar 24 297
TASAM Orta Doğu 25 630
TASAM Karadeniz Kafkas 3 297
TASAM Akdeniz 4 191
Kimlikler ( 2 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1308 ) Etkinlik ( 78 )
Alanlar
TASAM İslam Dünyası 58 786
TASAM Türk Dünyası 20 522
TASAM Türkiye ( 1 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2071 ) Etkinlik ( 84 )
Alanlar
TASAM Türkiye 84 2071

4. İstanbul Siber-Güvenlik Forumu; “Yapay Zekâ, Kuantum Devrimi ve Siber-Türkiye“ ana temasıyla TASAM Millî Savunma ve Güvenlik Enstitüsü tarafından, 27 Kasım 2025 tarihinde, Wish More Hotel Istanbul’da yapılan 11. İstanbul Güvenlik Konferansı eş-etkinliği olarak birlikte icra edilmiştir.;

Pituffik Uzay Üssü'nü tamamlayacak daha fazla tesis inşa etmek, ABD'nin Rusya'ya karşı stratejik üstünlük elde etme planı olan "Altın Kubbe" füze savunma sistemini daha da ileriye taşıyacak; ayrıca buradan daha fazla kritik mineral çıkarılması, kırılgan Çin tedarik zincirlerine olan bağımlılığı azal...;

9. Türkiye - Körfez Savunma ve Güvenlik Forumu; “Ticaret Koridorları Güvenliği ve Türkiye” ana temasıyla TASAM Millî Savunma ve Güvenlik Enstitüsü tarafından 28 Kasım 2025 tarihinde, Wish More Hotel İstanbul’da yapılan 11. İstanbul Güvenlik Konferansı eş-etkinliği olarak birlikte icra edilmiştir.;

8. Türkiye- Afrika Savunma Güvenlik ve Uzay Forumu; “Afrika Güvenlik Mimarisi ve Türkiye” ana temasıyla TASAM Millî Savunma ve Güvenlik Enstitüsü tarafından 28 Kasım 2025 tarihinde, Wish More Hotel İstanbul’da yapılan 11. İstanbul Güvenlik Konferansı eş-etkinliği olarak birlikte icra edilmiştir. ...;

2. Yeniden Asya Güvenlik Forumu; “Güvenlik ve İstihbarat Entegrasyon Modelleri” ana temasıyla TASAM Millî Savunma ve Güvenlik Enstitüsü tarafından, 27 ve 28 Kasım 2025 tarihinde, Wish More Hotel Istanbul’da yapılan 11. İstanbul Güvenlik Konferansı eş-etkinliği olarak birlikte icra edilmiştir. ;

Türkiye’de ilk kez 2015 yılında düzenlenen ve bu yıl onuncusu gerçekleştirilen İstanbul Güvenlik Konferansı, “Savunma, Güvenlik ve İstihbarat Devrimi: Doktrin, Yönetişim, Endüstri, Yeni Model ve Kurumlar“ ana teması ile TASAM Millî Savunma ve Güvenlik Enstitüsü tarafından, 27 -28 Kasım 2025 tarihind...;

Venezuela başkanı Maduro ve eşinin bir gece ansızın derdest edilip New York’taki bir gözaltı merkezinde tutuklu olarak bulundurulması ve Pazartesi gününden itibaren Güney New York mahkemesinde yargılanmaya başlaması akıllara bir kaç soru ve endişe getiriyor. ;

Maduro’ya yönelik şok edici bir operasyon icra eden Trump yönetimi “Venezuela’yı biz yöneteceğiz” dedi. Bu hamle ABD–Çin rekabetini Venezuela üzerinden yeniden tanımlayan tarihi bir kırılma. Aslında 2019’dan bu yana bölgede farklı bir denklem var. ABD'nin temel endişesi Çin’in Latin Amerika’daki k...;

9. Türkiye - Körfez Savunma ve Güvenlik Forumu

  • 27 Kas 2025 - 28 Kas 2025
  • Wish More Hotel Istanbul -
  • İstanbul -

7. Denizcilik ve Deniz Güvenliği Forumu

  • 27 Kas 2025 - 28 Kas 2025
  • Wish More Hotel Istanbul -
  • İstanbul -

4. İstanbul Siber-Güvenlik Forumu

  • 27 Kas 2025 - 28 Kas 2025
  • Wish More Hotel Istanbul -
  • İstanbul -

8. Türkiye - Afrika Savunma Güvenlik ve Uzay Forumu

  • 27 Kas 2025 - 28 Kas 2025
  • Wish More Hotel Istanbul -
  • İstanbul -

2. Yeniden Asya Güvenlik Forumu

  • 27 Kas 2025 - 28 Kas 2025
  • Wish More Hotel Istanbul -
  • İstanbul -

Afrika 2063 Ağı | İstişare Toplantısı 3

  • 18 Haz 2025 - 18 Haz 2025
  • Çevrimiçi - 13.00

Millî Savunma ve Güvenlik Akademisi Sertifika Programı | 2024 Dönem 1

Millî Savunma ve Güvenlik Akademisi Sertifika Programları ile katılımcılara stratejik yönetim ve liderlik alanlarındaki yeniliklerin aktarılması, Türkiye ve dünyadaki gelişmeler ışığında ulusal ve uluslararası güvenlik stratejileri konularında çok yönlü analiz, sentez ve değerlendirmeler yapabilmelerine, çözüm önerileri, farkındalık ve gelecek öngörüleri geliştirmelerine destek sağlanması amaçlanıyor.

  • 20 Oca 2024 - 10 Şub 2024
  • İstanbul - Türkiye

11. İstanbul Güvenlik Konferansı (2025)

  • 27 Kas 2025 - 28 Kas 2025
  • Wish More Hotel Istanbul -
  • İstanbul -

Gündem 2063, Afrika'yı geleceğin küresel güç merkezine dönüştürecek yol haritası ve eylem planıdır. Kıtanın elli yıllık süreci kapsayan hedeflerine ulaşma niyetinin somut göstergesidir.

Geçmişte büyük imparatorluklar kuran Çin ve Hindistan, 20. asırda boyunduruktan kurtularak bağımsızlıklarına kavuşmuş ve ulus inşa sorunlarını aştıkça geçmişteki altın çağ imgelerinin cazibesine kapılmıştır.

Türkiye ile Avrupa Birliği (AB) ilişkilerinin bugünü ve geleceğinin ele alındığı Avrupa Birliği Sempozyumu, Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi (TASAM) ile Türk Avrupa Bilimsel ve Eğitimsel Araştırmalar Vakfı (TAVAK) işbirliğinde 02 Şubat 2018’de İstanbul Taksim Hill Otel’de gerçekleştirildi.

Soğuk savaşın ardından, “yeni dünya düzeni“ olarak adlandırılan dönem, hegomonik bir güç olarak beliren ABD’nin “büyük vaadi“ ile başladı: “Demokrasiyi dünyada yaygınlaştırmak“. Bu “büyük“ vaad, yoksulluk, adaletsizlik ve şiddet dolu bir dünyayı kurmak biçiminde gerçekleşti ve iki “siyasi/askeri“ ar...

Orta Doğu coğrafyası, 2010 yılının aralık ayından bu yana Tunus ile başlayan, günümüzde de tüm şiddetiyle Suriye’de devam eden devrim süreçlerinin etkisiyle hızlı bir değişim ve dönüşüm iklimine girmiştir.

Yemen, Coğrafi konumu itibarıyla kızıl denizin Hint Okyanusu’na açıldığı kapıdır. Afrika boynuzu ile birlikte Bab’ül Mendeb boğazının doğu kıyısında yer almaktadır. Yeryüzünde denizler üzerinde seyreden malların p gibi büyük bir oranı Süveyş kanalı, Kızıl Deniz ve Aden körfezinden geçtiği düşünülürs...

Somali Cumhuriyeti; Afrika’nın doğusunda yer almakta olup Afrika Boynuzu olarak adlandırılan ve dünya gündemine açlığın, kıtlığın ve bulaşıcı hastalıkların yol açtığı felaketler nedeniyle sık sık gelen bir bölgede konumlanmış durumdadır.

Uzun yıllar boyunca Liberya meselesi, dünya gündemini meşgul eden bir konu olmuştur. Yaşanan İç Savaş boyunca sıklıkla çatışmalar ve ölümlerle anılan ülkenin günümüzde yeniden dirilme mücadelesi vermesi, diğer aktörler tarafından dikkatle izlenmektedir.