Türk Dünyası ve Kapsamlı Dayanışma

Konuşma

Konuşmamı bir bilim insanı ve Milletvekili olarak değil, sade bir vatandaş olarak yapmak istiyorum. Ocak 2011’de Azerbaycan Milli Meclisinden bir grup vekil ABD’ye bir ziyarette bulunmuştuk. Malumunuz üzere, ABD’de sözde Ermeni soykırım yalanları Senatoda Kongreden daha sık olarak gündeme gelmeye başlamıştır. ...

Çok değerli Başkan,

Hanımefendiler ve beyefendiler!

Konuşmamı bir bilim insanı ve Milletvekili olarak değil, sade bir vatandaş olarak yapmak istiyorum.

Ocak 2011’de Azerbaycan Milli Meclisinden bir grup vekil ABD’ye bir ziyarette bulunmuştuk. Malumunuz üzere, ABD’de sözde Ermeni soykırım yalanları Senatoda Kongreden daha sık olarak gündeme gelmeye başlamıştır. Azerbaycan Milli Meclisi Milletvekillerinin ziyaretinin esas amaçlarından birini bu konu oluşturmuştur.

Konuyla ilgili olarak Kongre ve Senato üyeleriyle görüşmeler yaptık. Hem sözde Ermeni soykırımı hem de Karabağ sorununa ilişkin birtakım verimli görüşmeler düzenledik.

Bildiğiniz üzere Azerbaycan topraklarının %20’si işgal altında, 1 milyon insanımız kaçkın durumunda ve ne yazık ki evlerine dönemiyorlar.

Ziyaretlerden birinde yaşadığım, üzerimde çok etki bırakan ve düşünmeye sevk eden bir olayı sizlerle paylaşmak istiyorum. Colorado Eyaleti Kongre üyesi Jared Polis ile görüşmemiz sırasında sözde Ermeni soykırımı konusunun asılsız iddialar üzerine kurulu olduğunu anlattım. Bu tür iddiaların ortaya atılmasının yanlış olduğundan bahsederken, kendisi beni çok dikkatle dinledi ve sonunda şunları söyledi: “Size dostça bir şey söyleyebilir miyim? Ben de konuya ilgi duyan biriyim. Üzerinde epey bir araştırma yaptım ve sonuçta önemli bir durumu keşfettim: ABD’deki Türklerin toplam sayısı Ermenilerden az değilmiş. (Güney Azerbaycan) İran Türkleri, Türkiye’den gelen Türkleri, Kazak, Özbek ve Türkmenleri de bu sayıya katarsak, toplamda sizler Ermenilerden daha fazla bir çoğunluk oluşturuyorsunuz“.

Jared Polis’in bu sözleri benim üzerimde derin bir etki yarattı. Sözünün devamında şunları ifade etti: “Ben epey bir zamandır Kongre üyeliği yapıyorum. Ancak çok güçlü bir Türk varlığını hissedemedim. ABD’deki Türklerden neden bir baskı gücü olarak yararlanmıyorsunuz? Türklerin sivil toplum baskısı hiç faal değil“. Polis’in söylediklerinden sonra şunları düşündüm. Demek ki bizim sorunlarımızın kökü daha derinlere gidiyor. Üzerine oldukça ciddi bir biçimde çalışmalıyız. Bugün artık Türk Dünyasının sorunlarıyla ilgilenen uluslararası kurumlar TÜRKPA ve Türk Konseyi, ayrıca TASAM gibi sivil toplum örgütlerimiz var. Konuyla ilgili ortak araştırmalar yapmamız gerekirken, neden biz Türk boyları olarak büyük bir dayanışma sergileyemiyoruz?

Ortada bir gerçek var. Türk Dünyası olarak bir araya geldiğimizde bir birimize “biz şuyuz, biz şuyuz“ demekle iş bitmiyor. Görünen o ki Türk sivil toplum örgütleri dışarıda kendilerinin kalkınması için, kendi müdafaası için, aynı zamanda da daha önce mensubu oldukları devletlerin, Türk toplumlarının, Türk Cumhuriyetlerinin de toplumlarının menfaatleri için bir dayanışma sağlayamıyor maalesef. Yeterli sayıya ve güce de sahibiz, ama bu sayı ve gücü birleştirme, güçlü bir dayanışma örneği göstermede hala etkisiziz ne yazık ki.

Türk Dünyası açısından bu mesele çok önemlidir. Bunun üzerinde iyice tartışılmalı ve nedenleri de ciddi bir şekilde ortaya çıkarılmalıdır. Her şeyden önce Türk Dünyasının tümünü kapsayıcı büyük bir yol haritası hazırlamalıyız. Yoksa kaotik bir manzarada kalırız ve asla ciddi sonuca ulaşamayız.

Uzun yıllar boyu sürdürdüğüm televizyonculuk hayatımda Türk bölgeleriyle ilgili bir çok çalışmada bulundum ve Doktora tezimi de Türk diasporası üzerine yaptım. Konuyla ilgili çok insanla konuştum ve görüştüm. Sonuç olarak şu manzarayı gördüm: Bizim sivil toplum örgütleri dediğimiz kurumların yurtdışında dayanışma gücü yok ve maalesef bunun sebebini ortaya çıkaramıyoruz.

Elbette ki her toplumun kendine göre önceliği ve önemli meselesi var. Biz, geniş anlamında Türkleri birleştiren ortak mesele ve sorun etrafında toplanmakta sıkıntı yaşıyoruz. Mesela Azerbaycan Türkü Karabağ sorunuyla, Kıbrıslı Türk KKTC sorunuyla, Türkiye Türkü sözde Ermeni soykırımıyla ilgileniyor. Irak Türkmenlerinin karşılaştıkları kendi sorunları ve dertleri var. Önemli olan, mevcut sorunları birleştirme suretiyle ortak davamız yapmaktır.

Bu problemlere ortak yaklaşım sergileme, birlikte onların peşinden gitme ve daha çok başarı elde etme anlayışına sahip değiliz. Bunun nedenleri üzerinde de epey bir araştırma yaptım. Ve gördüm ki Atatürk aslında geçmişte Kırım Türkü İsmail Gaspıralı, Azerbaycan Türkü Ali bey Hüseyinzade, Türkiye Türkü Ziya Gökalp ve onların davalarını devletin gündemine alarak, Türklük projesine önem vermişti. Ancak, daha sonraki dönemlerde konu gündem dışı kaldı. Bugün de o büyük adımlar atılsaydı, daha çok ileri gidebilirdik.

Din konusuna gelirsek, tabi ki farklı Türk boylarının içinde Hıristiyan olan da var, ağırlıklı olarak Müslüman olan var, az olmakla birlikte yine Museviler de var, hatta Rusya içerisinde Budist Türkler de var. Biz görüyoruz ki din bizi bir araya getiremiyor ve bizi birleştiremiyor maalesef.

Bugünkü Dünya Türk Forumu’na Fransa’dan ve ABD’den gelen delegeler bu sorunlarla ilgili ayrıntılı ve aydınlatıcı güzel konuşma yaptılar. Avrupa’daki STKlar arasında dine dayalı örgütlerin sayısı daha ağırlıktadır. Hatta onların da kendi içlerinde Şiiler, Sünniler, tarikatçılar, Fethullahçılar ve Bektaşiler olarak bölündüklerini görüyoruz. İlginç olan da onların hepsinin kendilerine göre öncelikleri ve önemli saydıkları konular var. Demek ki Gaspıralı’nın “Dilde, Fikirde, İşte Birlik!“ sözündeki temel nokta: Dilde ve fikirde birlik olmadan iş’te bir olamayız.

Ali bey Hüseyinzade bu modelle ilgili olarak “Türkleşmek, İslamlaşmak, Muasırlaşmak“ tezini ortaya attı: “Bizi birleştiren değer, Türklüktür“. Türk etnik kimliği bizi daha fazla birleştirebilir. Atatürk XX.y.y. başlarında söz konusu tezi bir devlet modeli haline getirdi. SSCB’ye bağlı Türk Devletleri hakkında XX. y.y başlarında şunları ifade etti: “Hazır olun ki biz gün Sovyetler Birliği dağılacak. O devletleri içinize bu modelle alabilirsiniz“.

Günümüzde Rum, Ermeni ve Yahudi Diasporaları niye güçlüler?

Bu konuya da değinmek istiyorum. Çünkü onlar hedeflerini açık ve net bir biçimde belirlemişler. Bir Yahudi ister Rusya’da, ister ABD’de yaşasın, hedefi bellidir. Rumlar için de aynı durum söz konusudur. Bir Rum ister Yunanistanlı, ister AB’li olsun, hiç fark etmeksizin gittikleri ülkelerde belirlediği hedef üzerine yoğunlaşır. Ama Türklerin böyle ortak hedefi yok, sadece kendi önceliğine göre tayin ettiği hedeflerin peşinden giderler. Diğer Türk boylarının önceliğini, hassasiyetini ve dertlerini bilmezler. Biz biraz da bu konu üzerinde düşünmeliyiz. Bu noktada yine sivil toplum örgütlerinin önemi giderek ortaya çıkıyor. Birbirimizi daha iyi anlatmamız, birbirimizle daha iyi dayanışma içerisinde olmamız gerekiyor. Mesela, Karabağ konusu, Türkiye, KKTC, Balkan ve Irak kökenli bir Türk açısından kendilerini ilgilendiren diğer konular kadar önem arz etmelidir. Aynı şey Kıbrıs konusu için de geçerlidir. Yani bütün Türk Dünyasını içine alan, kapsamlı bir dayanışma sağlamalıyız. Başarı ancak bu şekilde elde edilebilir.

Bugünkü dünyanın mesajı şudur: iletişim ve dayanışma olmadan ayakta kalmak zor! Eğer bizim sivil toplum kuruluşlarımız dayanışma içinde çalışmazlarsa, herkes sadece kendi davasının peşinden giderse, ne kendi mensubu oldukları devleti, ne de kendi davası olumlu sonuç alır.

Sözde Ermeni soykırım konusu, dünyadaki tüm Türklerin bir şeref meselesi olmalı. Çünkü Sizin de mensubu olduğunuz bir millete “cani“ ve “katil“ yaftası yapıştırılıyor. Bütün Türk STK’ları bir araya gelerek buna karşı çıkamıyorsak, bir yolda yürüyemiyorsak, demek ki bir problem var ortada.

Bir Azerbaycan Türkü olarak şunları söyleyebilirim. Türkün en son kanayan yarası Karabağ’dır. Bütün muasır ve modern dünyanın gözü önünde 1 milyon insan kaçkın sıfatıyla çok kötü şartlarda yaşıyorlar, Hocalı katliamı hala bir yara olarak kanamaya devam ediyor. Bugün buraya dünyanın ger yerinden gelen tüm STK’lara, tüm akademisyenlere, tüm kardeşlerimize şunu ifade etmek istiyorum: Lütfen Karabağ ve Hocalı konusunda kendinizi bir Azeri Türkü olarak hissedin. Çünkü bizim aramızda Kazak, Azeri ve Özbek ayırımı olmamalıdır. Önemli olansa: biz Türk’üz! Konuyla ilgili sizlerin değerli desteklerini bekliyoruz!

Bu içerik Marka Belgesi altında telif hakları ile korunmaktadır. Kaynak gösterilmesi, bağlantı verilmesi ve (varsa) müellifinin/yazarının adı ile unvanının aynı şekilde belirtilmesi şartı ile kısmen alıntı yapılabilir. Bu şartlar yerine getirildiğinde ayrıca izin almaya gerek yoktur. Ancak içeriğin tamamı kullanılacaksa TASAM’dan kesinlikle yazılı izin alınması gerekmektedir.

Alanlar

Kıtalar ( 5 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2708 ) Etkinlik ( 221 )
Alanlar
Afrika 76 639
Asya 98 1077
Avrupa 22 637
Latin Amerika ve Karayipler 16 67
Kuzey Amerika 9 288
Bölgeler ( 4 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1379 ) Etkinlik ( 52 )
Alanlar
Balkanlar 24 293
Orta Doğu 22 606
Karadeniz Kafkas 3 296
Akdeniz 3 184
Kimlik Alanları ( 2 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1292 ) Etkinlik ( 77 )
Alanlar
İslam Dünyası 58 781
Türk Dünyası 19 511
Türkiye ( 1 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2046 ) Etkinlik ( 82 )
Alanlar
Türkiye 82 2046

Ekonomik, siyasi, askeri ve kültürel güçlerin oluşturduğu bir Dünya Düzeni vardır. Bu düzen ufak değişimler gösterse de kolay kolay değişmez. Büyük güçler siyasi, ekonomik güçlerini koruyabilmek ve hatta geliştirmek amacıyla zaman zaman bazı girişimlerde bulunurlar. ;

ABD Dışişleri Bakanı Blinken’in Mısır’la başlayan Orta Doğu gezisinde, Mısır ve İsrail arasındaki barışın ve özellikle Abraham konjonktürünün, bölgedeki gelişmelerden olumsuz etkilenmesi endişesi hissedildi. Orta Doğu uzlaşmadan çok çatışmanın olduğu bir bölge. ;

Uluslararası mecrada bir “Türkiye Markası“ hâline gelen Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi, TASAM 2004-2023 Faaliyet Raporu’nu yayımladı.;

Soğuk Savaş’ın sona ermesinden bugüne ABD’nin büyük stratejisinin ne olması gerektiği konusunda yoğun bir tartışma yaşanmaktadır. Özellikle 11 Eylül olayları, Irak Savaşı ve 2008 küresel finansal krizinin etkileriyle ABD dış politikasının tarihsel motiflerinden biri olan izolasyonist eğilimin yeni b...;

İki kutuplu dünya düzeninin başat aktörlerinden olan Sovyetler Birliği’nin, 1990’lı yılların başında yıkılması ve Soğuk Savaş döneminin sona ermesi “dondurulmuş sorunlar“ olarak adlandırılan bazı sorunları gün yüzüne çıkarmış, özellikle Sovyetler Birliği’nden bağımsızlığını kazanan devletler arasınd...;

Avrupa’da aşırı sağın içinde bulunduğumuz son 40 yılda bir yükseliş yaşadığını söylemek mümkündür. Aşırı sağın bu yükselişinde hem iç hem dış pek çok dinamik bulunmaktadır. Bu dinamiklerin anlaşılması için öncelikle aşırı sağın anlamlandırılması ve son yıllarda aşırı sağın yükselişine neden olan siy...;

Büyük güçlerin siber uzay ve siber güvenlik stratejileri 21. yüzyılın başlarında somut olarak şekillenmeye başlamıştır. Ancak bu stratejilerin temeli ABD ve SSCB'nin Soğuk Savaş dönemi boyunca tecrübe ettikleri uzay ve silahlanma yarışının bir sonucu olarak atılmıştır.;

İlk kez 2015 yılında düzenlenen ve bu yıl dokuzuncusu gerçekleştirilecek İstanbul Güvenlik Konferansı 2023, TASAM Millî Savunma ve Güvenlik Enstitüsü (MSGE) tarafından “Ekosistemde Stratejik Dönüşüm: İklim, Gıda, Demografi, Meritokrasi, Ekonomi, Sağlık, Eğitim, İstihdam, Aile-Gençlik ve Şehir Güvenl...;

9. İstanbul Güvenlik Konferansı (2023)

  • 23 Kas 2023 - 24 Kas 2023
  • İstanbul - Türkiye

Afrika 2063 Ağı İstişare Toplantısı 2

  • 20 Eki 2022 - 20 Eki 2022
  • Çevrimiçi - 14.00

Afrika 2063 Ağı İstişare Toplantısı 1

  • 06 Eki 2022 - 06 Eki 2022
  • Çevrimiçi - 14.00

5. Türkiye - Afrika Savunma Güvenlik ve Uzay Forumu

  • 04 Kas 2022 - 04 Kas 2022
  • Ramada Hotel & Suites by Wyndham İstanbul Merter -
  • İstanbul - Türkiye

4. Denizcilik Ve Deniz Güvenliği Forumu 2022

  • 03 Kas 2022 - 03 Kas 2022
  • Ramada Hotel & Suites by Wyndham İstanbul Merter -
  • İstanbul - Türkiye

8. İstanbul Güvenlik Konferansı (2022)

  • 03 Kas 2022 - 04 Kas 2022
  • Ramada Hotel & Suites by Wyndham İstanbul Merter -
  • İstanbul - Türkiye

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “ABD Hegemonyasına Meydan Okuyan Çin’in Zorlu Virajı; Güney Çin Denizi” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “Küresel Rekabet Penceresinden Pasifik Adaları” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in uzun araştırmalar sonunda hazırladığı “TEKNOLOJİK ÜRETİMDE BAĞIMSIZLIK SORUNU; NTE'LER VE ÇİPLER ÜZERİNDE KÜRESEL REKABET” isimli stratejik raporu yayımladı

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “Sri Lanka’nın Çöküşüne Küresel Siyaset Çerçevesinden Bir Bakış” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “Çin-Japon Anlaşmazlığında Doğu Çin Denizi Derinlerdeki Travmalar” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in uzun araştırmalar sonunda hazırladığı “MYANMAR; Büyük Oyunun Doğu Sahnesi” isimli stratejik raporu yayımladı

İngiltere’nin II. Dünya Savaşı sonrasında Hint Altkıtası’ndan çekilmek zorunda kalması sonucunda, 1947 yılında, din temelli ayrışma zemininde kurulan Hindistan ve Pakistan, İngiltere’nin bu coğrafyadaki iki asırlık idaresinin bütün mirasını paylaştığı gibi bıraktığı sorunlu alanları da üstlenmek dur...

Devlet geleneğimizde yüksek emsalleri bulunan Meritokrasi’nin tarifi; toplumda bireylerin bilgi, bilgelik, beceri, çalışkanlık, analitik düşünce gibi yetenekleri ölçüsünde rol almalarıdır. Meritokrasi din, dil, ırk, yaş, cinsiyet gibi özelliklere bakmaksızın herkese fırsat eşitliği sunar ve başarıyı...