Çin Ordusunda Stratejik Yapılanma

Haber

2016 yılına girerken özellikle Ortadoğu ve Pasifik bölgesindeki gelişmeler, dünyanın ekonomik ve siyasi durumunun çok daha istikrarsız bir hale geleceğine işaret etmektedir....


Giriş
2016 yılına girerken özellikle Ortadoğu ve Pasifik bölgesindeki gelişmeler, dünyanın ekonomik ve siyasi durumunun çok daha istikrarsız bir hale geleceğine işaret etmektedir. Ortadoğu’daki gelişmelerin Avrupa ve Türkiye’yi doğrudan etkilemesini beklerken, Pasifik’teki gelişmelerin de dolaylı olarak önemli derecede dünya çapında etki yaratması beklenmelidir. Küreselleşen ekonomideki petrol fiyatlarının dibe vurması, gıda fiyatlarının yükselmesi ve silah satışlarının rekor seviyelere erişmesi gibi dünya çapındaki kırılmalar, etki tepki veya bileşik kaplar esasına benzer şekilde her ülkeyi etkileyecektir. Bu bağlamda Pasifik bölgesinde giderek yükselen siyasi ve askeri gerilimi de gözden kaçırmamak gerekecektir. Bunlardan en dikkat çekeni Çin Silahlı Kuvvetlerinin (ÇSK) yeniden yapılanması ve Çin Deniz Kuvvetlerinin ikinci uçak gemisi inşasına başlamasıdır.

Çin Askeri Gücü ve Komuta Yapısını Yeniliyor
Mao sonrası Çin’in ekonomik, teknolojik ve ticari alandaki hızlı yükselişi Batı’yı taklit stratejisi üzerine oturtulmuştur. Bu başarılı gelişme ile dünya çapında bir ekonomik gelişme yaşanmıştır. Buna paralel olarak ulusal hedefleri de ufuk ötesine taşınmıştır. Çin’in bölgedeki yükselişi 70 yıldan bu yana bölgenin jandarması rolündeki ABD’yi ve müttefiklerini de tedirgin etmeye başlamıştır. Geline noktada artık askeri gücü de kabına sığmayan Çin, savunmaya dayalı stratejilere son vermek amacıyla, yine Batı’yı taklit ederek askeri gücünün komuta yapısını da değiştirmiştir.

Çin Donanma Gemisi Personeli Tören Yerlerinde
8 Aralık 2015 günü yapılan resmi açıklamada, on yılların Halk Kurtuluş Ordusu’nun (PLA: Public Liberation Army) 7 bölgeli merkezi askeri komuta yapısından, Batı benzeri daha esnek bir askeri komuta yapılanmasına geçtiği belirtilmiştir. [1] Yeni askeri yapılanmada, daha büyük bir alandaki komuta sisteminin parçası olan beş stratejik askeri savaş bölgesi ( combat zone) kuruluyor. Yeni yapılanmanın 2016 yılı başında tamamlanması yeni savaş bölgelerinin en kısa zamanda açıklanması bekleniyor. Yeni yapılanmada ordu (kara kuvvetleri) merkezli sistemden Batı stili, kara, hava ve deniz kuvvetlerinin eşit şekilde temsil edildiği müşterek komuta sistemine geçilecek.

Türk Silahlı Kuvvetlerinde olduğu gibi, Genelkurmay benzeri bir yapılanmaya gidiliyor. Halk Kurtuluş Ordu sözcüsünün yayınlanan bir yorumunda; 7 askeri komuta ve 4 ana karargâhtan oluşan eski sistemin modasının geçtiği, aşırı merkeziyetçi bir askeri yapının Komünist Partinin ordu üzerindeki mutlak önderliği için engel yaratacağı yorumu yapıldı. Özetle amacın Çin Komünist Partisi (ÇKP) bünyesinde görev yapan Çin Askeri Komisyonunun (CMC: China Military Comission) gücünü ve ÇKP’nin silahlar üzerindeki kontrolünü sağlamlaştırmak olduğu vurgulandı. Başka bir değerlendirme de ise eski sistemde ordu üzerindeki siyasi baskının yolsuzlukları artırdığı, yeni yapılanmada, CMC’nin daha etkin hale getirileceği açıklanmıştır. Bu durumda CMC’nin ABD’nin Pentagon benzeri bir yapılanma ile yürütme üzerinde daha etkili olacağı söylenebilir. Özetle yeni askeri yapılanmadan beklenen; tarih boyunca sürekli savunma durumunda kalmış Çin’in, Pasifik’teki ve dünya çapındaki stratejik çıkarları için Çin Silahlı Kuvvetlerinin daha esnek ve taarruza yönelik bir doktrinle kullanılmasını kolaylaştırmaktır.

Alınan bilgilere göre, Nanjing askeri bölge komutanı General Cai Yingting’in Genelkurmay Başkanlığına, General Liu Yuan’ın Lojistik Başkanlığına, General Li Zuocheng’in de Kara Kuvvetleri Komutanlığına getirilmesi bekleniyor.

Nasıl Bir Yapılanma?
Yeni organizasyonda doğrudan Çin Askeri Komisyonuna bağlı 3 yeni alt komisyon ve 6 bölüm (department) kuruluyor. Bu yapılanmanın amacı siyasi liderlerin ÇSK’leri üzerindeki siyasi nüfuzunu azaltmak olarak açıklandı. Örneğin personel, disiplin ve hesapları kontrol eden Plan Prensipler Başkanlığı, yolsuzluğun yatağı olarak görülüyordu. Yeni yapılanma, görevleri ayırarak daha iyi bir kontrol ve denge sistemi getirmektedir. Yeni kuruluştaki askeri savaş bölgelerinin coğrafi olarak kuzey, güney, doğu batı olarak şekilleneceği bunların Pekin’de oluşturulacak merkezi savaş bölgesinden kontrol edileceği belirtilmektedir. Bu beş yeni stratejik savaş bölgesinin ÇSK’lerinin bugünün ve yakın geleceğin risk ve tehlikeleri ile başa çıkmada yeterli olacağı düşünülmektedir.
Askeri Strateji Belgesi ve Komuta Yapısı Uyumu
Hatırlanacağı üzere Çin’in Yeni Askeri Strateji belgesi 26 Mayıs 2015 yayınlanmıştı.[2]

Bu bağlamda Çin’in yeni askeri yapılanmasının, askeri strateji belgesinin zorunlu bir yansıması olduğu görülmektedir. Belgede Pasifik’te birinci öncelikli potansiyel rakip olarak ABD askeri gücü gösterilmektedir. Bu bağlamda bölgenin jeostratejik değerlendirmesini yeniden hatırlamakta fayda var:

· Çin, ABD’yi Asya - pasifik bölgesinde karıştırıcı olarak nitelemektedir

· Çin, ABD ile ittifak içinde olan Tayvan’ı birinci hedef olarak nitelemekle, Tayvan üzerindeki tarihi amaçlarından vazgeçmediğini göstermektedir.

· Çin, ayrı bir başlıkta Japonya’yı mağlup çıktığı savaşın eski mekanizmalarını devam ettirmekle suçlamaktadır. Çin, hala işgal statüsü içinde bulunan Japonya’nın silkinerek bölge ülkeleri ve öncelikle kendisi ile işbirliği yapması beklentisi içinde olduğunu vurgulamaktadır.

· Çin, statik veya pasif savunma stratejisinden aktif savunma stratejisine geçtiğini açıklamaktadır

Böylesine bir durum değerlendirmesi içinde, Çin’in askeri gücünü yeni bir komuta kontrol sistemi ile yenilemesi kaçınılmaz bir hale gelmişti. Altı ay içinde gerçekleşen yeni askeri organizasyon, Çin’in bölgede giderek elle tutulur hale getirdiği ve taviz vermeden sürekli uygulamaya koyduğu kararlı askeri girişimlerin başarısı için şarttı. Yapılan budur. Bir silahlı kuvvetin genel anlamda strateji değişikliği kolay değildir. Çin’in bu radikal strateji değişimi hazırlıkları, Varyag adlı inşası tamamlanmamış Rus gemisinin satın alındığı 1998 yılında başlamıştı. İngiltere, gemiyi 1996 yılında hurda olarak satın aldı. Ancak daha sonra sözleşme Ukrayna tarafından iptal edildi[3] ve gemi askeri amaçlarla kullanılmama şartıyla 1998 yılında 20 milyon ABD Doları'na Agencia Turistica e Diversoes Chong Lot Limitada isimli bir Makao[4] turizm şirketine satıldı.
Varyag Uçak Gemisi
Bu gemi üç yıl bekledikten sonra 2001 Kasım ayında Türk Boğazlarından römorkörler tarafından çekilerek geçirildi ve Çin’e ulaştı. On dört yıl sonra 2015’te Çin’in ilk uçak gemisi olarak hizmete girdi. İkinci uçak gemisi de kızağa konuldu. Böylece Çin, ABD, İngiltere, Fransa ve Rusya’dan sonra uçak gemisi teknolojisine sahip beşinci ülke oldu. Uçak gemisine sahip bir ülke, ulusal çıkarları deniz aşırı ülke demektir. Böylece Çin’in Varyag’ın satın alınması ile başlayan genel strateji değişikliği hazırlıkları 2015 Mayıs ayında yayınlanan Yeni Aktif Savunma Strateji belgesi ve 2016 yılında yürürlüğe giren yeni komuta yapılanması ile sona ermiş oldu. Artık Çin, ABD, Rusya, İngiltere ve Fransa’dan sonra, dünya çapında bir askeri güç olarak kabul edilebilir. İkinci uçak gemisi de hizmete girdiğinde etki alanı ve ulusal stratejik çıkarlarının sınırları da genişleyecektir. Çok yakında doğu Akdeniz’de ve Karadeniz’de Çin savaş gemileri görürsek şaşırmayalım.
Ocak 2016

[1] Minnie Chan, PLA reform: China’s top brass set New Year deadline for military command restructure
[2] Franz-Stefan Gady, China to Embrace New 'Active Defense' Strategy 26 May 2015 for The Diplomat
[3] Büyük olasılıkla Rusya’nın baskısı ile
[4] Makao, Çin’de sömürge döneminden kalma Portekizlilerin yaşadığı özerk bir bölgedir.
Bu içerik Marka Belgesi altında telif hakları ile korunmaktadır. Kaynak gösterilmesi, bağlantı verilmesi ve (varsa) müellifinin/yazarının adı ile unvanının aynı şekilde belirtilmesi şartı ile kısmen alıntı yapılabilir. Bu şartlar yerine getirildiğinde ayrıca izin almaya gerek yoktur. Ancak içeriğin tamamı kullanılacaksa TASAM’dan kesinlikle yazılı izin alınması gerekmektedir.

Alanlar

Kıtalar ( 5 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2763 ) Etkinlik ( 223 )
Alanlar
TASAM Afrika 77 647
TASAM Asya 98 1106
TASAM Avrupa 23 649
TASAM Latin Amerika ve Karayip... 16 67
TASAM Kuzey Amerika 9 294
Bölgeler ( 4 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1406 ) Etkinlik ( 54 )
Alanlar
TASAM Balkanlar 24 297
TASAM Orta Doğu 23 623
TASAM Karadeniz Kafkas 3 297
TASAM Akdeniz 4 189
Kimlikler ( 2 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 1304 ) Etkinlik ( 78 )
Alanlar
TASAM İslam Dünyası 58 786
TASAM Türk Dünyası 20 518
TASAM Türkiye ( 1 Alan )
Aksiyon
 İçerik ( 2053 ) Etkinlik ( 83 )
Alanlar
TASAM Türkiye 83 2053

Asya kıtası yükselen küresel güçlere ev sahipliği yaparak 21. yüzyılda dünyanın ekonomi ve ağırlık merkezi hâline gelmiştir. Türkiye'nin, kadim bağlara sahip olduğu bu kıta ile daha güçlü bağlar kurmak üzere 2019 yılında ilan ettiği Yeniden Asya (Asia Anew) girişimi, yenilikçi olmayı da gerektiren g...;

Ertuğrul’un 1889 Japonya ziyareti, sıradan bir nezaket ve diplomatik ziyaret değildir. Bu ziyaret, kıta Avrupası, Orta Asya, Uzakdoğu, Pasifik ve Ortadoğu’daki güç mücadelesinin zorunlu kıldığı bir ziyarettir. Ertuğrul gemisi, geri dönemese de bu seyahat, günümüze kadar devam eden, son derece kalıcı...;

Küresel hegemonya mücadelesi giderek sertleşirken jeopolitik saiklerin daha akışkan olduğu yeni bir döneme giriliyor. Bu yeni dönemde jeopolitik dinamikleri yeniden şekillendirmeyi planlayan iddialı projeler, stratejik pozisyon almak için uygun bir konjonktür yaratmayı hedefliyor. Bu projeler arasın...;

Çin ve Rusya’ya uygulanan Batı merkezli yaptırımlar küresel jeopolitikte köklü değişimlerin önünü açarken söz konusu iki ülkeyi de ilan edilmemiş stratejik bir ittifaka doğru sürüklüyor. Rusya ekonomisi üzerinde oluşan baskı ve Amerika Birleşik Devletleri (ABD)-Çin rekabetinin derinleşmesi, Çin ve R...;

Avrupa konvansiyonel güvenlik mimarisinin köşe taşı olarak görülen; Avrupa’da Konvansiyonel Silahlı Kuvvetler Antlaşması (CFE-AKKA), NATO ve Varşova Paktı ülkeleri arasında 1990 yılında imzalanmış ve 1992 yılı Temmuz ayında yürürlüğe girmiştir.;

Güçlü tarihsel ve kültürel arka plana rağmen stratejik nitelikli diyaloğun henüz gelişmekte olduğu Türkiye - Orta Doğu veya daha dar kapsamda Türkiye - Körfez Ülkeleri ilişkilerinin kırılgan eksenden yeni dengeler, yeni roller ve yeni ittifaklara uyum sağlayacak bir işbirliği eksenine dönüşmesi seçe...;

Millî Savunma ve Güvenlik Enstitüsü (MSGE) tarafından başlatılan Millî Savunma ve Güvenlik Akademisi Sertifika Programı ““Geleceğin Güvenliği & Savunması, Yapay Zeka ve Stratejik Dönüşüm““ başlıklı 2024 ikinci dönemi 20 Nisan 2024 ve 11 Mayıs 2024 tarihleri arasında çevrimiçi olarak gerçekleştirilec...;

Millî Savunma ve Güvenlik Enstitüsü (MSGE) tarafından başlatılan Millî Savunma ve Güvenlik Akademisi Sertifika Programı ““Geleceğin Güvenliği & Savunması, Yapay Zeka ve Stratejik Dönüşüm““ başlıklı 2024 ikinci dönemi 20 Nisan 2024 ve 11 Mayıs 2024 tarihleri arasında çevrimiçi olarak gerçekleştirilec...;

10. İstanbul Güvenlik Konferansı (2024)

  • 21 Kas 2024 - 22 Kas 2024
  • İstanbul - Türkiye

Millî Savunma ve Güvenlik Akademisi Sertifika Programı | 2024 Dönem 2

Millî Savunma ve Güvenlik Akademisi Sertifika Programları ile katılımcılara stratejik yönetim ve liderlik alanlarındaki yeniliklerin aktarılması, Türkiye ve dünyadaki gelişmeler ışığında ulusal ve uluslararası güvenlik stratejileri konularında çok yönlü analiz, sentez ve değerlendirmeler yapabilmelerine, çözüm önerileri, farkındalık ve gelecek öngörüleri geliştirmelerine destek sağlanması amaçlanıyor.

  • 20 Nis 2024 - 11 May 2024
  • Cumartesileri 10.00-13.30 (Çevrimiçi) -
  • İstanbul - Türkiye

Millî Savunma ve Güvenlik Akademisi Sertifika Programı | 2023 Dönem 1

21. yüzyıl güvenlik sorunlarının dönüşümünü takip edebildiğimiz bir dönem olarak dikkat çekmektedir.

  • 11 Kas 2023 - 02 Ara 2023
  • Cumartesileri 10.00-13.30 (Çevrimiçi) -
  • İstanbul - Türkiye

Türkiye - AB İlişkilerinin 60. Yılı ve Geleceği Konferansı

  • 24 Eki 2023 - 24 Eki 2023
  • İstanbul Kent Üniversitesi Kağıthane Kampüsü -
  • İstanbul - Türkiye

Doğu Akdeniz Programı 2023-2025

  • 17 Tem 2023 - 19 Tem 2023
  • Sheraton Istanbul City Center -
  • İstanbul - Türkiye

5. Denizcilik ve Deniz Güvenliği Forumu

  • 23 Kas 2023 - 24 Kas 2023
  • İstanbul Kent Üniversitesi Kağıthane Kampüsü -
  • İstanbul - Türkiye

2. İstanbul Siber-Güvenlik Forumu

  • 23 Kas 2023 - 24 Kas 2023
  • İstanbul Kent Üniversitesi Kağıthane Kampüsü -
  • İstanbul - Türkiye

7. Türkiye - Körfez Savunma ve Güvenlik Forumu

  • 23 Kas 2023 - 24 Kas 2023
  • İstanbul Kent Üniversitesi Kağıthane Kampüsü -
  • İstanbul - Türkiye

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “ABD Hegemonyasına Meydan Okuyan Çin’in Zorlu Virajı; Güney Çin Denizi” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “Küresel Rekabet Penceresinden Pasifik Adaları” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in uzun araştırmalar sonunda hazırladığı “TEKNOLOJİK ÜRETİMDE BAĞIMSIZLIK SORUNU; NTE'LER VE ÇİPLER ÜZERİNDE KÜRESEL REKABET” isimli stratejik raporu yayımladı

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “Sri Lanka’nın Çöküşüne Küresel Siyaset Çerçevesinden Bir Bakış” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in hazırladığı “Çin-Japon Anlaşmazlığında Doğu Çin Denizi Derinlerdeki Travmalar” isimli stratejik raporu yayımladı.

Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi TASAM, Dr. Cengiz Topel MERMER’in uzun araştırmalar sonunda hazırladığı “MYANMAR; Büyük Oyunun Doğu Sahnesi” isimli stratejik raporu yayımladı

İngiltere’nin II. Dünya Savaşı sonrasında Hint Altkıtası’ndan çekilmek zorunda kalması sonucunda, 1947 yılında, din temelli ayrışma zemininde kurulan Hindistan ve Pakistan, İngiltere’nin bu coğrafyadaki iki asırlık idaresinin bütün mirasını paylaştığı gibi bıraktığı sorunlu alanları da üstlenmek dur...

Devlet geleneğimizde yüksek emsalleri bulunan Meritokrasi’nin tarifi; toplumda bireylerin bilgi, bilgelik, beceri, çalışkanlık, analitik düşünce gibi yetenekleri ölçüsünde rol almalarıdır. Meritokrasi din, dil, ırk, yaş, cinsiyet gibi özelliklere bakmaksızın herkese fırsat eşitliği sunar ve başarıyı...